Yangiliklar

not found

Olimlar qandli diabetga chalinganlar uchun qondagi qand miqdorini pasaytirishga yordam beradigan non ishlab chiqarishdi

Shimoliy Kavkaz Federal universiteti tadqiqotchilari qandli diabet va COVID-19 dan aziyat chekkanlar uchun moʻljallangan non mahsulotlari ishlab chiqarishning yangi texnologiyasini taklif qilishdi. Tadqiqot mualliflarining fikricha, bu mahsulotlar nafaqat qondagi qand miqdorini nazorat qilish, balki immunitet tizimini mustahkamlash va ishtahani nazorat qilishga ham yordam beradi.  Qandli diabet - surunkali kasallik boʻlib, unda oshqozon osti bezi yetarli miqdorda insulin ishlab chiqarmaydi yoki organizm uni samarali ishlata olmaydi, natijada glyukoza almashinuvi buziladi. Jahon sogʻliqni saqlash tashkiloti (JSST) qandli diabet umr koʻrish davomiyligini qisqartirishning asosiy sabablaridan biri ekanligini taʼkidlaydi.  Shimoliy Kavkaz federal universiteti olimlarining fikriga koʻra, anʼanaviy pishirilgan non mahsulotlari qondagi glyukoza darajasini oshiradi, shuning uchun diabetga chalinganlar ularni isteʼmol qilishdan cheklanishi kerak. Biroq, tadqiqotchilar muammoni un mahsulotlaridan butunlay voz kechish bilan emas, balki glikemik  indeksni (qondagi qand miqdorining oʻsish tezligini aniqlaydigan koʻrsatkich) pasaytirish uchun ularning tarkibini oʻzgartirish orqali hal qilishni taklif qilmoqda.  Olimlar qandli  diabetga chalingan va COVID-19 dan aziyat chekkan immuniteti zaif odamlar uchun past glikemik indeksli non va non mahsulotlarini ishlab chiqishdi. Buning uchun ular anʼanaviy bugʻdoy unini makkajoʻxori uni va noʻxat uni aralashmasi bilan almashtirdilar, shuningdek, ichak mikroflorasiga ijobiy taʼsir koʻrsatadigan va immunitet tizimini mustahkamlovchi postbiotik - kombucha (xitoycha "kom bu cha" dan tarjima qilingan, "dengiz oʻtlari choyi" deb tarjima qilinadi) choyini qoʻshdilar.  SKFU oziq-ovqat texnologiyasi va tovarshunoslik kafedrasi dotsenti Valeriya Orobinskayaning soʻzlariga koʻra, ushbu non mahsulotlari tarkibida biologik faol moddalar koʻp boʻlganligi sababli ularni isteʼmol qilish metabolizmni yaxshilashga, qondagi glyukoza miqdorini pasaytirishga hamda vitamin va mikroelementlarning yetishmasligini tiklashga yordam beradi. Bundan tashqari, bunday mahsulotlarlar oshqozon osti bezi yukini kamaytirishga xizmat qiladi, immunitetni mustahkamlaydi va "yomon" xolesterinni olib tashlash orqali ateroskleroz rivojlanishining oldini oladi.  Ishlab chiqilgan non va non mahsulotlari, shuningdek, oshqozon osti bezi toʻqimalarining yangilanish jarayonlarini faollashtirishga  va ochlikni nazorat qilishga yordam beradi.

  • 15 Noyabr, 12:00
  • Batafsil
not found

Tibbiyot sohasiga doir takliflar ko‘rib chiqildi

Prezident Shavkat Mirziyoyev 14 noyabr kuni kasalliklarni erta aniqlash va samarali davolashga oid takliflar taqdimoti bilan tanishdi. Davlatimizning ijtimoiy siyosatida sog‘liqni saqlash sohasi katta o‘rin egallaydi. So‘nggi yetti yilda bu tizimga ajratilayotgan mablag‘lar 6 karra oshirilgan. Oldin faqat Toshkentda bajarilgan 400 dan ortiq yuqori texnologik amaliyotlar bugun viloyat va tumanlarda ham o‘tkazilayapti. Kasalliklarni erta aniqlash maqsadida onkologiya, endokrinologiya, kardiologiya markazlari hududlarda skrining tekshiruvlari olib borayapti. Masalan, 1 million 700 ming nafar ayol skrining qilinib, 49 mingida saraton oldi kasalliklari topilgan. Bu yil yarim yillikda 122 ming nafar aholida yurak qon-tomir va qandli diabet erta bosqichda aniqlangan. Aholi salomatligini saqlash – uzluksiz jarayon. Sohadagi tahlil va talabdan kelib chiqib, muhim yo‘nalishlar bo‘yicha takliflar tayyorlangan. Taqdimotda shular haqida so‘z bordi. Ma’lumki, davolashdagi eng katta muammo – kasallikning kech yuzaga chiqishi. Shu bois Prezidentimiz tashabbusi bilan Qashqadaryoda, tajriba tariqasida, onkologiya bo‘yicha har bir erta aniqlangan holat uchun tibbiyot brigadalariga 2 million so‘mdan mukofot berish joriy qilindi. Natijada oilaviy shifokorlar o‘z mahallasidagi 51 nafar ayol va bolalarda shunday belgilarni aniqladi. Buning uchun 102 million so‘m mukofot puli berilib, kech bosqichda sarflanadigan 8 milliard so‘m mablag‘ tejalgan. Tahlillarga ko‘ra, jami onkologik kasalliklarning o‘rtacha 20-25 foizi ayollardagi ko‘krak bezi va bachadon saratoniga to‘g‘ri keladi. Shu bois bu borada skrininglarni kengaytirish va ularning reyestrini yuritish rejalashtirilmoqda. Shuningdek, gematologiya, kardiologiya, endkrinologiya kasalliklarini erta aniqlash va ularni davolash bo‘yicha uch yillik dasturlar bu yil yakuniga yetadi. Mutasaddilarga erishilgan natijalarni hisob-kitob qilib, ularning muddatini uzaytirish bo‘yicha ko‘rsatma berildi. Tibbiyot muassasalariga markazlashgan holda dorilar xarid qilishda ham kamchiliklar bor. Ba’zi shifoxonalarda talabga nisbatan kam olingan bo‘lsa, ba’zilarida dorilar ortib qolgan. Shu bois dori vositalari va tibbiy buyumlarni o‘n besh oylik talab asosida xarid qilish tizimi taklif etilmoqda. Bunda kelgusi yillar uchun ehtiyojlar 1 avgustdan kechikmasdan, Davlat byudjeti parametrlari bilan bir vaqtda shakllantiriladi. Shuningdek, Sog‘liqni saqlash vazirligi huzurida “Xaridlar markazi” va uning 13 ta hududiy filiali tashkil qilinadi. Markazga 2025 yil 1 yanvardan boshlab, original dori vositalari va yopiq turdagi laborator uskunalar uchun sarflov vositalarini bevosita ishlab chiqaruvchidan to‘g‘ridan-to‘g‘ri xarid qilishga ruxsat beriladi. Yana bir taklifga ko‘ra, donorlarni qo‘llab-quvvatlash kengaytiriladi. Jumladan, “O‘zbekiston Respublikasi faxriy donori” ko‘krak nishoni olganlarga bir yo‘la beriladigan pul mukofoti bazaviy hisoblash miqdorini 5 baravaridan 15 baravarigacha oshiriladi. Ularga jamoat transportidan bepul foydalanish huquqi beriladi, davlat sihatgohlarida davolanish navbatsiz bo‘ladi. Ushbu yangi tizim kelgusi yil 1 yanvardan joriy qilinishi belgilandi. Mamlakatimizda sanitariya va fitosanitariya choralari bo‘yicha Jahon savdo tashkilotini xabardor qilish tartibini yo‘lga qo‘yish masalasi ham ko‘rib chiqildi.

  • 15 Noyabr, 09:00
  • Batafsil
Нажмите на кнопку ниже, чтобы прослушать текст Powered by GSpeech